Joodse kerkgenootschappen

In Nederland wonen nu nog tussen de 30.000 en 40.000 Joden. De meerderheid woont in Amsterdam. Veel religieuze joden wonen in de Amsterdamse wijken: Rivierenbuurt, Oud-Zuid, Buitenveldert en in Amstelveen. Daar zijn ook hun synagoges (joodse kerken), alle joodse scholen en koosjere winkels. Daar kan men voedsel kopen, dat klaargemaakt is volgens de joodse spijswetten. Mediene is de naam van de gezamenlijke joodse gemeenschappen in Nederland buiten Amsterdam.

Als er over joden wordt gesproken, denken wij vaak aan mannen met baarden en pijpenkrullen aan de zijkant van hun hoofd. Ook dragen ze hoeden. Ze dragen altijd iets op hun hoofd en ze hebben lange zwarte jassen aan. De jongens dragen dan meestal een keppeltje. Deze joden horen meestal bij de (strenge) godsdienstige joden. Maar er wonen ook joden, die weer tot andere groepen behoren. Aan hun kleding kan je niet altijd zien, dat ze ook joden zijn.

Joodse kerkgenootschappen

Er zijn verschillende joodse kerkgemeenschappen in ons land. Dat heeft ook te maken met hun voorgeslacht, hun geschiedenis en waar hun voorouders vandaan komen. De oudste is het Portugees-Israëlietisch Kerkgenootschap (PIK). De grootste is het Nederlands-Israëlitisch Kerkgenootschap (NIK). Er zijn ook Liberaal Joodse Gemeenten (LJG) in Nederland. Samen met de Progressief Joodse Gemeenten (PJG) vormen zij weer het Nederlands Verbond voor Progressief Jodendom (NVPJ). Daarnaast is er in Amsterdam en Maastricht een Nederlands-Israëlietische Hoofdsynagoge (HIHS). Nu zullen we de stromingen apart bespreken.

Portugees-Israëlietisch Kerkgenootschap of Gemeente (PIK) (orthodox)

In de 15e eeuw wonen er veel joden in Spanje en Portugal. Portugal hoorde bij Spanje. De machtige Rooms Katholieke Kerk dwong de joden om de christelijke godsdienst aan te nemen. Na 1492 zijn er vele joden naar het gastvrije Nederland gevlucht. We noemen hen Sefardische joden. Sefardische is weer afgeleid van Sefaràd (een Hebreeuws woord) en betekent Spanje, waar ze dus vandaan komen. Zij hebben 2 synagoges, de hele grote Esnoga aan het Mr. Visserplein, nabij het Waterlooplein in Amsterdam en een kleinere synagoge in Amstelveen. Zij worden orthodox genoemd, omdat ze naar de strenge joodse godsdienstige regels willen leven. Zij hebben ook enkele Portugese begraafplaatsen. In Ouderkerk aan de Amstel is de begraafplaats Beth Haim (Huis des Levens). Het is de oudste joodse begraafplaats in ons land.

Nederlands-Israëlitisch Kerkgenootschap (NIK) (orthodox)

Er zijn ook veel joden uit Midden- en Oost Europa naar Nederland gekomen. Zij worden genoemd Asjkenazim (in hun Hebreeuwse taal). De betekent oorspronkelijk het gebied langs de Rijn. Zij worden dus Asjkenazische joden genoemd. Zij hebben 40 synagoges in ons land, wel 13 in de regio van Amsterdam. Ook hebben ze wel 350 begraafplaatsen. Zij leven ook volgens de joodse regels en tradities (gewoontes). Ze houden de spijswetten, koosjer eten; ze vieren de sabbat en kleden zich ook volgens de joodse regels. Zij worden ook orthodox genoemd. Hun bekende rabbijnen zijn opperrabbijn Binyomin Jacobs en rabbijn Raphael Evers.

Liberaal Joodse Gemeenten (LJG)

De joden van de Liberaal Joodse Gemeenten leven niet strikt naar de Joodse regels. Zij hanterende regels liberaler (vrijer). Zij hebben 9 gemeenten, in Amsterdam, Rotterdam, Utrecht, Den Haag, Tilburg, Haaksbergen, Dieren, Flevoland en Zuidlaren. Zij hebben ook 4 begraafplaatsen. Een bekende rabbijn van hen is Awraham Soetendorp van de gemeente in Den Haag.

Progressief Joodse Gemeenten (PJG)

In 1931 wordt het Nederlandse Verbond voor Progressief Jodendom (NVPJ) opgericht. Zij stichten gemeenten in Amsterdam, Brabant, Den Haag, Flevoland, Gelderland, Heerenveen, Noord-Nederland, Rotterdam, Twente en Utrecht. Zij houden wel vast aan hun joodse identiteit, maar toch leven ze net als veel moderne Nederlanders. Zij werken veel samen met de Liberaal Joodse Gemeenten.

Scholen

In Nederland zijn 3 joodse scholen (basis- en voortgezet onderwijs), allemaal in Amsterdam. Op deze scholen worden bezocht door kinderen uit joodse ouders. Christenen steunen de Cheider scholengemeenschap. Het Cheider geeft onderwijs aan peuters, kleuters, basisschoolleerlingen en er is een vmbo, havo en vwo. Door ruim 300 leerlingen wordt de school bezocht. De jongens en meisjes zijn na de kleuterklassen gescheiden tijdens alle lessen en pauzes. Ze hebben ook een eigen schoolplein en aparte ingangen. Alleen het personeel mag bij allebei komen. Rabbijn L.B. van de Kamp is hun directeur.

Nieuw Israëlitisch Weekblad (NIW)

Het Nieuw Israëlitisch Weekblad is de krant van de Nederlands-Joodse gemeenschap. Er staat veel nieuws in over Israël en de Joden. Het wordt door meer dan 20.000 mensen gelezen.